Πού βρίσκουμε την ευτυχία;

Αντώνης Καρατζής

Υγεία, αγάπη, αναγνώριση της εργασίας μας. Αν ρωτήσουμε κάποιον τρίτο ή ακόμη και τον εαυτό μας πότε νιώσαμε πραγματικά ευτυχισμένοι στη ζωή μας πιθανότατα η απάντηση θα βρισκόταν στη στιγμή εκείνη που αυτά τα τρία πράγματα θα μπορούσαμε να πούμε ότι τα είχαμε. Και με αυτή ακριβώς τη σειρά.

Αντώνης Καρατζής

Συνεχώς ρωτάμε τυπικά τους άλλους: «Τι κάνεις, πώς είσαι;» από συνήθεια και όχι γιατί μας ενδιαφέρει. Αλλά η ευτυχία είναι κάτι διαφορετικό από την απάντηση «Καλά». Διαφέρει από ένα χαμόγελο ή από μια στιγμή απόλαυσης και όσο παράξενο κι αν ακούγεται, η ευτυχία είναι ίσως το μόνο συναίσθημα που θέλουμε να έχουμε, αλλά παράλληλα το φοβόμαστε. Κι αυτό γιατί όταν την κυνηγάμε μας γίνεται εμμονή. Γενικότερα οι άνθρωποι σήμερα φοβούνται αυτό που εύχονται να τους συμβεί. Όταν έχουμε εμμονή με κάτι, ο φόβος της ενδεχόμενης αποτυχίας μας κατακλύζει. Ύστερα, φοβόμαστε και την επιτυχία. Αυτό ακριβώς συμβαίνει και με το κυνήγι της ευτυχίας.

Οι ψυχολόγοι Γκρούμπε, Μάους και Ταμίρ εισήγαγαν τον όρο «Μαύρη πτυχή της ευτυχίας» για τις εμμονές που μας αποσπούν στο να βιώσουμε πραγματικά αυτό το συναίσθημα. Σύμφωνα με τους ίδιους, όταν ψάχνουμε μανιωδώς τη φόρμουλα που θα μας κάνει ευτυχισμένους ξεχνάμε να εκτιμάμε αυτά που ήδη έχουμε. Η συνεχής αναζήτηση των υλικών και άυλων αγαθών προς αύξηση της ευτυχίας, μας δημιουργεί ένα αίσθημα μη ικανοποίησης. Το να σκεφτόμαστε πολύ τι θα μας «γεμίσει» σαν άτομα, θα μας κάνει να ανησυχούμε και να αισθανόμαστε απογοητευμένοι. Ο συγγραφέας και φιλόσοφος Αλμπέρ Καμί αναφέρει πως δε θα είμαστε ποτέ πραγματικά χαρούμενοι αν συνεχώς ψάχνουμε το συστατικό της ευτυχίας και αν αναζητούμε μέσω αυτού το νόημα της ζωής δε θα ζήσουμε πραγματικά ποτέ. Αν όμως παραβλέψουμε όλα αυτά και προσπαθήσουμε σε λίγες γραμμές να αναλύσουμε την ευτυχία, τι θα μπορούσαμε να γράψουμε; Πότε κάποιος άνθρωπος θα μπορούσε να πει πως «ναι είμαι πραγματικά χαρούμενος και απολαμβάνω κάθε στιγμή της ζωής μου»;

Η ευτυχία μπορεί να βρεθεί σήμερα με δύο τρόπους: 1) συμβάλλοντας στον κόσμο με τρόπο που κανείς άλλος δεν μπορεί ή 2) να βιώνουμε πράγματα που ελάχιστοι άνθρωποι βιώνουν.

Για το πρώτο σκέλος, η ευτυχία βαδίζει παράλληλα με την ικανοποίηση. Δεν είναι απαραίτητα μια χαρούμενη εμπειρία, αλλά ένα διαρκές είδος εμπειριών που κρύβουν ένα αίσθημα βαθιάς ικανοποίησης. Είναι η ηρεμία που νιώθουμε όταν πέφτουμε να κοιμηθούμε, γιατί νιώθουμε πως σήμερα αποσπάσαμε το χαμόγελο κάποιου άλλου ανθρώπου ή κάναμε κάτι χρήσιμο. Είναι η οικογένεια και οι φίλοι μας που μας δίνουν την αγάπη τους. Η φιλία και η εμπιστοσύνη είναι αγαθά που δύσκολα μπορούν να βρεθούν σήμερα, τουλάχιστον μέσα σε μια γκρίζα και απρόσωπη πόλη. Όταν δεν υπάρχει εμπιστοσύνη δεν υπάρχει και φιλία. Αυτή ακριβώς η απώλεια εμπιστοσύνης στους άλλους είναι που μας δημιουργεί το αίσθημα της ψυχικής μοναξιάς και κατ’ επέκταση της δυστυχίας. Παράλληλα, η εργασία μας και η συνεχής εξέλιξη μας δίνει τα κίνητρα για να μπορούμε να ισορροπούμε, αλλά και τα προνόμια για να έχουμε μερικές απολαύσεις στη ζωή μας. Οπότε θα λέγαμε ότι ευτυχούμε όταν ηρεμούμε. Ηρεμούμε, όταν ισορροπούμε. Ισορροπούμε όταν εξελισσόμαστε, λαμβάνοντας και δίνοντας παράλληλα αγάπη και εμπιστοσύνη.

Το να είμαστε σε θέση να βιώνουμε μοναδικές εμπειρίες είναι από μόνο του ένα συναίσθημα για το οποίο αξίζει κανείς να ζει. Σίγουρα μας γεμίζει συναισθηματικά κάνοντας κάτι που ίσως κάποιοι δε θα έχουν την ευκαιρία να το ζήσουν ποτέ. Ο Αριστοτέλης μοιράστηκε με τους μαθητές του τη δική του οπτική ρωτώντας τους πόσους ευτυχισμένους ανθρώπους γνωρίζουν που δεν είναι δραστήριοι. Μπορεί προσωρινά να αισθάνονται καλά, αλλά πραγματικά νιώθουν ευτυχισμένοι; Η ευτυχία συχνά βρίσκεται στο να κάνουμε αυτό που θέλουμε με πάθος χτίζοντας δεσμούς με άτομα πραγματικά σημαντικά για εμάς. Ενδεχομένως πολλές φορές αυτοί οι δεσμοί να σπάσουν, αλλά αν το θέλουμε πραγματικά μπορούν να «ξανακολλήσουν». Ο καθένας μέσα του μόνο ξέρει με τι μπορεί να παθιαστεί και τι ανθρώπους χρειάζεται δίπλα του για να τον κάνουν να χαμογελά. Κι αυτοί οι άνθρωποι να είστε σίγουροι πως δεν πρόκειται ποτέ να φύγουν από τη ζωή σας. Πολλοί θεωρούν πως εκεί βρίσκεται το μυστικό της ευτυχίας.

Μπορούμε να συμπεράνουμε ότι η ευτυχία είναι ένας συνδυασμός του πόσο ικανοποιημένοι είμαστε με τη ζωή μας και πόσο καλά αισθανόμαστε σε καθημερινή βάση. Και οι δύο είναι έννοιες δυναμικές – δηλαδή, η ζωή μας αλλάζει, και η διάθεσή μας κυμαίνεται σε διαφορετικούς δείκτες κάθε στιγμή της ημέρας. Η ευτυχία είναι ένας παράγοντας που εξαρτάται από αυτά τα δύο. Τα καλά νέα είναι ότι, με συνεπή προσπάθεια, αυτό μπορεί να αλλάξει, αν θεωρούμε ότι δεν είμαστε ικανοποιημένοι. Μπορούμε να το  σκεφτούμε όπως το βάρος: εάν τρώμε συγκεκριμένα και ασκούμαστε σε έναν ορισμένο βαθμό, το σώμα μας θα μείνει σε ένα ορισμένο βάρος. Αλλά αν τρώμε λιγότερο από ό, τι θέλουμε ή ασκούμαστε περισσότερο, το βάρος μας θα προσαρμοστεί αναλόγως. Εάν αυτή η νέα δίαιτα ή το πρόγραμμα άσκησης γίνει μέρος της καθημερινής μας ζωής, τότε θα μείνουμε σε αυτό το νέο βάρος. Εάν επιστρέψουμε στο φαγητό, το βάρος μας θα επιστρέψει εκεί που ξεκίνησε. Έτσι λειτουργεί και το συναίσθημα της ευτυχίας.

Με άλλα λόγια, έχουμε τη δυνατότητα να ελέγχουμε τον τρόπο που αισθανόμαστε  και με καλές πρακτικές, χωρίς όμως να έχουμε εμμονές,  μπορούμε να διαμορφώσουμε δια βίου συνήθειες για μια πιο ικανοποιητική ζωή.

Αbout Antonis

Αντώνης Καρατζής

Ονομάζομαι Αντώνης Καρατζής. Γεννήθηκα το 1992 στον Πειραιά στην πόλη που κατάγομαι και μένω ακόμη. Λατρεύοντας τη θάλασσα τελείωσα το ναυτιλιακό τμήμα του πανεπιστημίου Πειραιώς και εκτός από την αρθρογραφία εργάζομαι και σε ένα ναυτιλιακό γραφείο. Θα έλεγα ότι είμαι συλλέκτης εμπειριών από ταξίδια καθώς έχω επισκεφτεί πολλές χώρες μέχρι στιγμής αντλώντας πολιτιστικές , πολιτικές και κοινωνικές γνώσεις. Στο περιοδικό θα αναρτώ άρθρα επιστημονικoύ χαρακτήρα. Είναι κάτι που μου αρέσει να κάνω στον ελεύθερο μου χρόνο ελπίζοντας και οι αναγνώστες της σελίδας να απολαμβάνουν στον ίδιο βαθμό το περιεχόμενο των άρθρων μου.

Αντώνης Καρατζής

Marianna says: «Ακολούθησε τον Αντώνη στο Facebook ή στο Instagram».

*Αν θέλεις να γίνεις κι εσύ συντάκτης του publiSHIT, σε περιμένω στην Αίθουσα Σύνταξης!