Δήμητρα Παυλή: «Το μήνυμα που θα ήθελα να περάσω είναι ότι η αγάπη μπορεί να σε αλλάξει ολοκληρωτικά σαν άνθρωπο»

Μαρία-Άννα Τανάγια

Συνοδεύοντας τη βαφτισιμιά μου, βρέθηκα στη βράβευση των μαθητών που κέρδισαν στον 8ο Πανελλήνιο Μαθητικό Διαγωνισμό Ποίησης που διοργάνωσε και αυτή τη χρονιά ο  Σύλλογος Εκδοτών Βορείου Ελλάδας στο Κέντρο Πολιτισμού Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας. Ήμουν περίεργη να δω τους νικητές. Ανυπόμονη ν’ ακούσω τα ποιήματά τους. Κι ενώ αρχίζουν ν’ ανακοινώνονται τα ονόματα και οι τόποι καταγωγής των παιδιών, ακούω πως κερδίζει έπαινο μία μαθήτρια Γυμνασίου από το χωριό Άντισσα της Λέσβου. «Πολύ μακριά, αποκλείεται να βρίσκεται εδώ», σκέφτομαι. Κι εκείνη, διαψεύδει τη σκέψη μου και ανεβαίνει στη σκηνή. Με τρεμάμενη φωνή απαγγέλει το ποίημά της, έναν ύμνο στην αγάπη- με πολλές σημειολογικές ερμηνείες αν σκεφτεί κανείς πως γράφτηκε από μία κοπέλα που ζει σε μια τόσο νεαρή ηλικία έντονες τις εικόνες και τις εμπειρίες του προσφυγικού. Σ’ ένα νησί που ζει το προσφυγικό εκ των έσω κι όχι από τα δελτία ειδήσεων και τα updates ειδήσεων στο Facebook. Και αποφασίζει να μιλήσει για τη δύναμη της αγάπης. Και να έρθει από τη Λέσβο για να παραλάβει το βραβείο της. Πες μου, δεν έχεις κι εσύ την περιέργεια να γνωρίσεις καλύτερα τη Δήμητρα Παυλή;

Μαρία-Άννα Τανάγια

 

Θα ήθελα να μου μιλήσεις για τον τόπο που ζεις. Ποιες είναι οι εικόνες αυτού του μέρους που θα ήθελες να μοιραστείς μαζί μας ώστε να το γνωρίσουμε καλύτερα;

Η Άντισσα, το χωριό  στο οποίο ζω, βρίσκεται στη Λέσβο, αρκετά μακριά από την πόλη της Μυτιλήνης. Εδώ δεν υπάρχει κάτι που θα μπορούσε να προσελκύσει έναν έφηβο. Δεν έχει μαγαζιά, σινεμά και οι καφετέριες είναι ελάχιστες. Παρόλα αυτά, η πιο όμορφη εικόνα που μπορεί να δει κανείς, είναι η πλατεία μας που καλύπτεται από τα τεράστια κλαδιά τριών πελώριων πλάτανων, που τη στολίζουν.

Πώς αποφάσισες να στείλεις ποίημα στον Πανελλήνιο Μαθητικό Διαγωνισμό Ποίησης;

Η αλήθεια είναι ότι μόλις η καθηγήτρια της λογοτεχνίας ανήγγειλε στο σχολείο ότι υπάρχει  ένας διαγωνισμό ποίησης, δεν μου πέρασε από το μυαλό η ιδέα ότι θα μπορούσα να δηλώσω συμμετοχή. Όταν γύρισα σπίτι σκεφτόμουν όλα όσα είχαν συμβεί εκείνη την ημέρα στο σχολείο και ξαφνικά μου ήρθε ο πρώτος στίχος και έτσι αποφάσισα το θέμα του ποιήματός μου. Πήρα λοιπόν ένα πρόχειρο και ξεκίνησα να γράφω. Αρχικά το πήρα σαν ένα παιχνίδι. Ποτέ δεν περίμενα πως θα αρέσει σε κάποιον και πολύ περισσότερο πως θα βραβευθεί. Όταν όμως διάβασα το αποτέλεσμα στη μαμά μου, εκείνη έμεινε έκπληκτη κάνοντάς με να πιστέψω σ’ αυτό. Έτσι αποφάσισα να το στείλω.

Ποια ήταν η έμπνευση για το ποίημα που έγραψες και τελικά κέρδισε έπαινο;

Μου ήρθαν τόσο αυθόρμητα οι στίχοι, ο ένας μετά τον άλλον που είναι δύσκολο να απαντήσω σε μια τέτοια ερώτηση. Το μόνο σίγουρο είναι ότι εμπνεύστηκα από τη ζωή γενικά. Από την έλλειψη αγάπης, στοργής και αλληλεγγύης που υπάρχει μεταξύ των ανθρώπων.

Τι μήνυμα θα ήθελες να περάσει και σε ποιον θα το διάβαζες ώστε να κινητοποιηθεί;

Το μήνυμα που θα ήθελα να περάσω είναι ότι η αγάπη μπορεί να σε αλλάξει ολοκληρωτικά σαν άνθρωπο, να επουλώσει τις πληγές που σου έχουν προκαλέσει το μίσος και η κακία που υπάρχουν στον κόσμο. Γι’ αυτό θα ήθελα να μπορούσα να το απαγγείλω σε όλον τον κόσμο που κρύβει μίσος μέσα του, με σκοπό να κινητοποιηθεί και να γίνει καλύτερος.

Διαβάζεις ποίηση; Ποιοι είναι οι αγαπημένοι σου ποιητές;

Δεν συνηθίζω να διαβάζω ποίηση αν και το μάθημα της λογοτεχνίας είναι ένα από τα αγαπημένα μου. Αν έπρεπε να διαλέξω κάποιους ποιητές ως τους αγαπημένους μου, σίγουρα ανάμεσά τους θα ήταν ο Καβάφης και ο Ελύτης.

Αν υπάρχει ένα, μόνο ένα, ποίημα το οποίο αισθάνθηκες να σε «αλλάζει» ποιο θα ήταν;

Ένα από τα αγαπημένα μου ποιήματα, που με συγκίνησε και με έκανε να αισθανθώ διαφορετικά είναι το «όσο μπορείς» του Καβάφη. Πιστεύω ότι είναι ένα από τα πιο ωραία ποιήματα που έχω διαβάσει γιατί είναι ολιγόστιχο αλλά μέσα από αυτούς τους λίγους στίχους ο Καβάφης καταφέρνει να περάσει ένα σπουδαίο μήνυμα.

Ασχολούνται οι έφηβοι με την ποίηση;  Μπορείς να συζητάς, για παράδειγμα, με τους συμμαθητές σου για αγαπημένα σας ποιήματα;

Δυστυχώς οι περισσότεροι έφηβοι δεν ασχολούνται καθόλου με την ποίηση. Το θεωρούν βαρετό και χάσιμο χρόνου. Είναι κρίμα που δεν μπορούν να καταλάβουν ότι η ποίηση σου αποκαλύπτει έναν άλλο κόσμο και σε κάνει καλύτερο άνθρωπο.

Ένας έπαινος είναι ήδη στο «βιογραφικό» σου. Ποιο είναι το πιο τρελό σου όνειρο που θα ήθελες να πραγματοποιήσεις στα επόμενα χρόνια;

Το πιο τρελό μου όνειρο ανεξάρτητα από τον έπαινο που κέρδισα είναι να μπορέσω να πραγματοποιήσω αυτό που περιγράφει το ποίημά μου. Με λίγα λόγια να ζήσουμε σε έναν καλύτερο κόσμο όπου δεν θα υπάρχουν πόλεμοι, φτώχεια και πείνα γιατί όλα αυτά θα τα έχει κατατροπώσει η αγάπη μεταξύ των ανθρώπων.

Τι θα ήθελες να γίνεις όταν τελειώσεις το σχολείο;

Δεν έχω σκεφτεί ακριβώς τι θα γίνω όταν τελειώσω το σχολείο. Μου αρέσουν πολύ τα ταξίδια και έχω σαν χόμπι την φωτογραφία, οπότε θα μου άρεσε να ασχοληθώ με κάτι που να τα περιλαμβάνει και τα δύο.

Και τέλος, θα ήθελα να μοιραστείς μαζί μας το ποίημά σου!

Όταν αγαπάς

Όταν λες πως αγαπάς πρέπει να το δείχνεις

γιατί η αγάπη είναι ένα τριαντάφυλλο

που αν το αφήσεις απότιστο αργά ή γρήγορα

θα πεθάνει.

Γιατί όταν αγαπάς παύεις να ονειρεύεσαι

με κλειστά μάτια

και αρχίζεις να ελπίζεις σε έναν καλύτερο κόσμο.

Γιατί όταν αγαπάς πρέπει να είσαι δυνατός

για να ξεπεράσεις την οποιαδήποτε αποτυχία

και να προσπαθήσεις ξανά να πετύχεις

τον στόχο σου.

Γιατί όταν αγαπάς νιώθεις ότι ενώ μέχρι τώρα

επέπλεες σε μια θάλασσα αποριών

και μιζέριας,ξαφνικά ανατέλλει ο ήλιος,

με έναν τρόπο που ποτέ δεν είχες παρατηρήσει.

Γιατί όταν αγαπάς πρέπει να αντιστέκεσαι

 με κάθε τρόπο,

να αντιστέκεσαι με τα πόδια στη γη

και το βλέμμα καρφωμένο στον ουρανό,

δημιουργώντας το δικό σου κόσμο

γιατί η ίδια η αγάπη είναι επανάσταση.

Γιατί όταν αγαπάς ξυπνάς από το

 παραμυθάκι του  γαλάζιου πρίγκιπα

με το άσπρο άλογο

και αρχίζεις να ονειρεύεσαι

στην πραγματική ζωή,

ζώντας το δικό σου παραμύθι.

Γιατί όταν αγαπάς πρέπει να μάθεις

 ότι τίποτα δεν είναι όπως φαίνεται και ότι

πίσω από τα σύννεφα ο ουρανός

είναι πάντα γαλανός.

Γιατί όταν αγαπάς, ωριμάζεις.

Σταματάς να φέρεσαι σαν παιδί και κοιτάς

για πρώτη φορά το μέλλον,με μια

 ματιά διαφορετική,

με μια ματιά αισιοδοξίας.

Γιατί όταν αγαπάς πρέπει να απορρίπτεις

κάθε κριτική απέναντι στο άτομο

που αγαπάς γιατί

η αγάπη δε γνωρίζει

σύνορα,πρόσωπα και χώρες.

Γιατί όταν αγαπάς αλλάζεις

και νιώθεις ελεύθερος να κάνεις πράγματα

που μέχρι πριν δεν τολμούσες

να κάνεις.

Όταν λοιπόν τα πετύχεις όλα αυτά, τότε ΝΑΙ!

Καταλαβαίνεις ότι έχεις πλέον την ευκαιρία

και την ελευθερία ,να μεγαλώσεις,

να αλλάξεις ,να φύγεις από την οικογένειά σου

και να πετάξεις για να ζήσεις

 τη δική σου ιστορία

γιατί μπορεί πάντα να είχες τα φτερά

αλλά χωρίς ελευθερία, ποτέ

δε θα μπορούσες να τα αξιοποιήσεις.

 

                                                     Δήμητρα Παυλή