Γιώργος Πολίτης | «Πρέπει να τελειώνουμε με το κλαψούρισμα, τη μετάθεση ευθυνών, την άρνηση αντιμετώπισης της πραγματικότητας»

Μαρία-Άννα Τανάγια

«H επιμονή στην οικονομική ανάγνωση του «ελληνικού προβλήματος» είναι ανούσια. Θα χειριστούμε την οικονομία με δεξιό τρόπο λέει ο ένας, θα τη χειριστούμε με αριστερό τρόπο λέει ο άλλος. Και ως διά μαγείας, όλα τ’ άλλα θα λυθούν από μόνα τους. Μα, τίποτα δεν θα πετύχουμε στην οικονομία ή οπουδήποτε άλλου, εάν πρώτα δεν αντιμετωπίσουμε τα δύο μεγάλα μας προβλήματα: την αναξιοκρατία και την ατιμωρησία. Αυτά είναι οι ρίζες του κακού. Αυτά τάισαν τα ελλείμματα και τα χρέη. Αυτά γέννησαν τη σπατάλη και την κακοδιαχείριση και έσπρωξαν τη χώρα στα δεσμά των μνημονίων. Η οικονομική κρίση δεν είναι αιτία, αλλά συνέπεια του προβλήματος. Κι εμείς αντί να χτυπάμε τη ρίζα του κακού, παλεύουμε να φυλαχτούμε από τους καρπούς του. Το δίλημμα «αριστερά ή δεξιά» έχει νόημα μόνο στις ανεπτυγμένες κοινωνίες», διαβάζω τα λόγια του Γιώργου Πολίτη για το βιβλίο «Να σηκωθούμε όρθιοι» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ψυχογιός. Μου γεννιoύνται πολλά ερωτήματα, στα οποία ειναι καταλληλότερος ν’ απαντήσει είναι ο ίδιος!

Μαρία-Άννα Τανάγια

Διαβάζω στην εισαγωγή του βιβλίου σας για μια πολύ χαρακτηριστική ημέρα στην οποία, καθώς γυρνάτε σπίτι σας, «μετράτε» μια σειρά από ανομίες που διαδραματίζονται. Ποια απ’ όλες αυτές σας ενοχλεί περισσότερο στην καθημερινότητά σας;

Δε με ενοχλεί το συγκεκριμένο. Mε προβληματίζει η φυσικότητα με την οποία αντιμετωπίζουμε την ανομία.

Συνεχίζοντας την ανάγνωση της «Διάγνωσης» σας περί ελληνικής παθογένειας συγκρατώ το κομμάτι πως «Η αλλοτρίωση της κοινωνικής συνείδησης, που οδήγησε στην ταύτιση της ευνομίας με τον αυταρχισμό, ήταν ίσως η χειρότερη συνέπεια της επτάχρονης χούντας».  Θεωρείτε πως ως λαός, τελικά, δεν μπορούμε να διαχειριστούμε την τόση «δημοκρατία»;

Το ζήτημα δεν είναι η “πολλή” δημοκρατία. Το ζήτημα είναι η άλωση του πολιτεύματος από τα κόμματα που οδηγεί στην κομματοκρατία.

Ισχυρίζεστε πως δεν φταίει (μόνο) η οικονομική κρίση για τα «δεινά» της χώρας. Μπορείτε να μας αριθμήσετε συνοπτικά δύο-τρεις καταστάσεις που θεωρείτε ότι μας οδήγησαν στη σημερινή κατάσταση;

Η κρίση αξιών και ο εθισμός στον παραλογισμό είναι η ρίζα του προβλήματος.

politis portraits-2

Σε ποιον καταλογίζετε τελικά μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης: Στο λαό ή στους ηγέτες του;

Αυτό είναι το ερώτημα που απασχολεί τον Τολστόι στις χίλιες σελίδες του «Πόλεμος και Ειρήνη».  Δε θα αποτολμούσα να διαχειριστώ την απάντηση στις  λίγες γραμμές μιας συνέντευξης.

Ποια θεωρείτε πως είναι τα χαρακτηριστικά που πρέπει να έχει ένας μεγάλος ηγέτης;

Ευθυκρισία, τόλμη και αίσθηση του δικαίου είναι τα πρώτα που θα σκεφτόμουν.

Ποιο θεωρείτε ως το πιο «καταστροφικό» στοιχείο στην ιδιοσυγκρασία του Έλληνα;

Η ιδιοσυγκρασία μας δεν είναι καταστροφική. Η παιδεία μας είναι αυτή που δεν επιτρέπει στα θετικά στοιχεία ν’ αναδειχθούν και στ’ αρνητικά να περιοριστούν.

Αναφέρετε ότι «έχουμε εθιστεί στο παράλογο» και συμφωνώ απόλυτα. Τι μερίδιο ευθύνης έχουν τα ΜΜΕ για όλο αυτό;

Πολύ μεγάλο. Εξυπηρέτησαν την πολιτική και οικονομική εξουσία τρέφοντας και αναπαράγοντας τον παραλογισμό. Μαζί με το εκπαιδευτικό σύστημα και την εγχώρια πολιτιστική βιομηχανία έπαιξαν πολύ σημαντικό ρόλο στη γενικότερη κατάπτωση.

Από  ποιες πηγές επιλέγετε εσείς να ενημερώνεστε; Υπάρχουν αντικειμενικά ελληνικά ΜΜΕ;

Δεν ακολουθώ ένα συγκεκριμένο μέσο. Αποφεύγω την τηλεόραση, προτιμώ τα ηλεκτρονικά μέσα και τις εφημερίδες.  Αντικειμενικό δεν είναι τίποτα. Υπάρχουν, απλώς, διαφορετικές βαθμίδες υποκειμενισμού.

Αναφέρετε στο βιβλίο πως χρειαζόμαστε ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο χαραγμένο στους δρόμους της λογικής. Είμαστε, ως λαός, έτοιμοι/ ώριμοι να το «υπογράψουμε»;

Το θέμα  δεν είναι να το υπογράψουμε, αλλά να το γράψουμε.  Εκτιμώ ότι δε γίνεται διαφορετικά. Το ερώτημα είναι εάν θα προλάβουμε να το κάνουμε αυτό πριν από την καταστροφή.

Ποια ήταν η αφορμή για να γράψετε το συγκεκριμένο βιβλίο; Ποια ήταν η στιγμή που σκεφτήκατε: «πρέπει να δημοσιοποιήσω τις σκέψεις μου»;

Όταν  άκουγα για πολλοστή φορά τους ίδιους τηλεοπτικούς φωστήρες ν’ αναλύουν τα «οικονομικά αίτια της κρίσης». Η εμμονή στην οικονομική ανάγνωση της κρίσης είναι ο σίγουρος δρόμος για να μην την ξεπεράσουμε ποτέ. Η οικονομική κρίση είναι συνέπεια μια βαθύτερης κρίσης, όχι αιτία.

Τι σηματοδοτεί ο προτρεπτικός τίτλος  «Να σηκωθούμε όρθιοι»;

Φωτίζει την ανάγκη ανάτασης. Πρέπει να τελειώνουμε με το κλαψούρισμα, τη μετάθεση ευθυνών, την άρνηση αντιμετώπισης της πραγματικότητας.

Μιλάτε για «επανάσταση της κοινής λογικής». Είναι τελικά εύκολο να δεχτούμε πως υπάρχει «κοινή λογική»;

Αν δε συμφωνήσουμε ότι ορισμένες αρχές είναι κοινές και σταθερές, δεν μπορούμε να συνυπάρξουμε.

Τέλος, θα ήθελα να μοιραστείτε μαζί μας μια μικρή ιστορία που σας έκανε εντύπωση από την παρουσίαση του βιβλίου σας σε διάφορες πόλεις της Ελλάδας.

Αυτό που συναντώ -και μου δίνει πάντοτε μεγάλη χαρά- είναι η διάθεση των ανθρώπων ν’ ακούσουν και ν’ ανταλλάξουν επιχειρήματα. Αυτό είναι που συνήθως λείπει από τη μεγάλη σκηνή του δημοσίου διαλόγου. Το επιχείρημα.  Όλοι έχουν απόψεις. Λίγοι έχουν επιχειρήματα.

12540517_10153115418405876_1047276201657938114_n

Marianna says: «Κέρδισε το βιβλίο «Να σηκωθούμε όρθιοι» δηλώνοντας συμμετοχή εδώ»