Οι «Άθλιοι» τραγουδούν

Ιωάννα Δανδέλια

Τη μέρα της γιορτής των απανταχού ερωτευμένων επέλεξαν οι παραγωγοί της πολυαναμενόμενης ταινίας «Οι Άθλιοι» για να υμνήσουν τον έρωτα μέσα από την ιστορία της Τιτίκας και του Μάριου Πομερσί, που κόντρα στις αντιξοότητες, την αθλιότητα και τη μιζέρια της εποχής τους θα ερωτευτούν και θα ατενίσουν το μέλλον τους με ελπίδα και αισιοδοξία.

Ιωάννα Δανδέλια

 

Στη Θεσσαλονίκη θα πραγματοποιηθεί η πανελλήνια πρεμιέρα των «Αθλίων» που μπορεί να είναι μία ιστορία παλιά όσο και οι σκονισμένες λογοτεχνικές σελίδες του Βίκτωρ Ουγκό, αυτή τη φορά όμως παρουσιάζεται στο θεατή με τη μορφή μιούζικαλ, που τα τελευταία χρόνια κερδίζει και τους κινηματογραφόφιλους (Burlesque 2010, Nine 2009, Mamma Mia 2008 κ.α).

Και μπορεί να μην είναι τόσο θελκτικό για τους λάτρεις του είδους που θα προτιμούσαν ίσως μία θεατρική εκδοχή με ζωντανή ορχήστρα να συνοδεύει τους ηθοποιούς. Αυτό όμως που μπορεί να τους γοητεύσει είναι το γεγονός ότι όλα τα τραγούδια της ταινίας ηχογραφήθηκαν ζωντανά την ώρα των γυρισμάτων.

Όσοι έχουν διαβάσει την ιστορικού χαρακτήρα, ρομαντική νουβέλα του Γάλλου συγγραφέα, θυμούνται καλά την ιστορία. Όσοι έχουν δει τις προηγούμενες κινηματογραφικές απόπειρες απόδοσης του λογοτεχνικού έργου ίσως προβούν άμεσα σε συγκρίσεις. Αυτό που πρέπει να έχουμε όλοι στο μυαλό μας όταν θα δούμε αυτή την ταινία είναι ότι αποτελεί μία ακόμη απόπειρα μεταφοράς στην κινηματογραφική οθόνη του αγγλικού μιούζικαλ που «ανέβηκε» για πρώτη φορά στη σκηνή του Barbican Centre στο κέντρο του Λονδίνου τον Οκτώβριο του 1985, ακολουθώντας την επιτυχημένη γαλλική εκδοχή που συνέθεσε το 1980 ο Claude-Michel Schönberg.

Τα τραγούδια της ταινίας, φυσικά, δεν απέχουν από το κείμενο, αλλά όσοι γνωρίζουν καλά την ιστορία θα αντιληφθούν πως τα όποια χρονικά κενά εξυπηρετούν την παρουσίαση της ιστορίας όχι απλά ως μία αφήγηση αλλά ως ένα μουσικό παραλήρημα ρομαντισμού, ιστορικότητας και λογοτεχνικής αποτίμησης ενός έργου που μιλά στις καρδιές όλων, ιδιαίτερα σε εποχές κρίσης υλικών αγαθών και ηθικών αξιών.

«Οι Άθλιοι» του Βίκτωρ Ουγκό δεν είναι παρά θύματα και θύτες ενός παράλογου κόσμου, μιας λογικής που θέλει το μεγάλο ψάρι να τρώει το μικρό, τον άρχοντα να υποδουλώνει το σκλάβο. Και κάπου εκεί, ο συγγραφέας αφήνει τις αχτίδες λύτρωσης να « γλιστρήσουν» στην οθόνη, όπως το πρώτο φως του ήλιου στα παραθυρόφυλλα. Η κακία δε μένει πάντα ατιμώρητη, η αγάπη δε χάνει πάντα το δρόμο της και η ανθρωπιά δεν παύει να είναι το τελευταίο λιμάνι μικρών και μεγάλων…

Ο Γιάννης Αγιάννης, ο Ιαβέρης, η Φαντίνα, οι Θερναδιέροι, η Τιτίκα, η Επονίνα, ο Μάριος και ο μικρός Γαβριάς είναι κομμάτια όχι μόνο μιας εποχής που χαρακτηρίζεται από εξαθλίωση, φτώχεια και δυστυχία, αλλά και από αρετές αγάπης, αλληλεγγύης και αγωνιστικότητας που γεννά η Γαλλική Επανάσταση σε μία προσπάθεια ίσως του Ουγκό να αποτυπώσει το στίγμα της αλλαγής στην εποχή του, την ανάγκη της λύτρωσης για τους ήρωες και τους αναγνώστες του.

Η ταινία αποτελεί αναμφισβήτητα ένα σίγουρο φαβορί για τα Όσκαρ, μία ακριβή παραγωγή με πλήθος συντελεστών, κομπάρσων, κουστουμιών και σκηνικών. Ο βρετανός σκηνοθέτης Tom Hooper μετά το «Λόγο του Βασιλιά» κυνηγά ένα ακόμη Όσκαρ. Μαζί του και ο Hugh Jackman με την Ann Hathaway για τον πρωταγωνιστικό και το β’ γυναικείο ρόλο αντίστοιχα. Η Amanda Seyfried δείχνει να αγαπά το μιούζικαλ το οποίο και φαίνεται να υποστηρίζει με αξιώσεις αφού τη συναντάμε ως Τιτίκα μετά την αντίστοιχη παρουσία της το 2008 στο Mama Mia.

Και αν και ο Russell Crowe αποτυπώνει με τη φωνή και την παρουσία του έναν αυταρχικό, εγωιστή και αλαζόνα Ιαβέρη, οι κριτικοί που εκθείασαν την ταινία στο σύνολο της δεν στάθηκαν θετικά απέναντι στη δική του ερμηνεία και ιδιαίτερα στις φωνητικές του ικανότητες. Παρόλα αυτά, ο Russell Crowe, συμπληρώνει επάξια με την παρουσία και το ρόλο του μία παραγωγή που συνδυάζει Broadway και Hollywood στην καλύτερη εκδοχή τους.

Και αν θέλουμε να κάνουμε μία όχι και τόσο ριψοκινδυνευμένη πρόβλεψη, το όνειρο της Anne Hathaway δεν είναι πολύ μακριά, αφού φλερτάρει με τον «θείο» Όσκαρ αρκετά. Ίσως το τραγούδι «Ι Dreamed a Dream» που ερμηνεύει εξαιρετικά ως Φαντίνα στην ταινία να της χαρίσει πέρα από το θαυμασμό και τους επαίνους κριτικών και κοινού και ένα μικρό αγαλματίδιο στην 85η απονομή της Αμερικανικής Ακαδημίας μετά το αντίστοιχο Bafta που της χάρισε απλόχερα η Βρετανική Ακαδημία Κινηματογράφου.